Μέθοδος Tomatis®

Posted on by
alfred tomatis
Η Αυθεντική Μέθοδος Tomatis®: Η Παιδαγωγική της Ακρόασης

Ο καθηγητής Alfred Tomatis, με ευρύτατες και εντατικές μελέτες, κατέδειξε ότι το αυτί διαδραματίζει σημαντικότατο ρόλο στην ανθρώπινη ανάπτυξη. Από το 1950, ο Alfred Tomatis έθεσε τις βάσεις για την θεωρία της “ακουστικο-ψυχο-φωνολογίας” και ανέπτυξε την Μέθοδο Tomatis®, η οποία ονομάζεται και “Παιδαγωγική της Ακρόασης”, εξαιτίας της εξαιρετικής συμβολής της στην άμβλυνση προβλημάτων που σχετίζονται με τις διαταραχές ανάπτυξης και μάθησης.

tomatis athens
 Η ακρόαση είναι ζωτικής σημασίας

Ακρόαση θεωρείται η “ενεργή και στοχευμένη προσοχή” στα ηχητικά ακούσματα του περιβάλλοντος. Η αίσθηση της ακρόασης, όπως και η ακοή, είναι ζωτικής σημασίας γιατί διασφαλίζει, σε όλη τη διάρκεια της ζωής,  την ενσωμάτωση του ατόμου σε όλες τις διαδικασίες του κοινωνικού και φυσικού περιβάλλοντος.

 Οι τρεις θεμελιώδεις λειτουργίες του αυτιού

Το αυτί είναι το πρώτο αισθητήριο όργανο που διαμορφώνεται, πλήρως, κατά τη διάρκεια της εμβρυϊκής ανάπτυξης –πέμπτος μήνας κύησης. Είναι πιο σύνθετο όργανο από αυτό που φαίνεται εκ πρώτης όψεως και έχει πολλαπλές λειτουργίες. Εκτός από τη λειτουργία της “ακρόασης”, το αυτί περιλαμβάνει τις δεξιότητες της “ισορροπίας και της κίνησης”αίσθηση του χωροχρόνου-, και διασφαλίζει την δυνατότητα εισόδου “ενέργειας” στον εγκέφαλο.

Κέντρο Ακουστικο-Ψυχο-Φωνολογίας

Ισορροπία

Η αίσθηση ισορροπίας εξασφαλίζει την κατακόρυφη στάση του σώματός μας, σε κατάσταση βαρύτητας. Το αυτί εμπλέκεται στον έλεγχο της στάσης του σώματος, στην διατήρηση της ισορροπίας καθώς και  στην αίσθηση του χώρου, του χρόνου, του διαστήματος, της κίνησης και της αλληλουχίας.  Η ισορροπία εξαρτάται από το “αιθουσαίο σύστημα”, το μέρος του έσω αυτιού, το οποίο ενημερώνει τον εγκέφαλο και για τη μικρότερη μετακίνηση του σώματος και διαδραματίζει θεμελιώδη ρόλο στην ενσωμάτωση του ρυθμού, της μουσικότητας και της γλώσσας, λόγω του περίπλοκου δικτύου των συνδέσεων στον εγκέφαλο. Με την επίδραση της Mεθόδου TOMATIS® στο αιθουσαίο σύστημα, επιτυγχάνεται η επανάκτηση της κατακόρυφης θέσης του σώματος, με την επανατοποθέτηση του σκελετού και η ρύθμιση της αίθουσας.

λειτουργία μεθόδου tomatis
Επικοινωνία – Ακρόαση*

Το αυτί είναι βασικό όργανο επικοινωνίας και μια επιτυχής επικοινωνία αρχίζει με την σωστή ακρόαση. Για να καταστεί δυνατή η επικοινωνία, πρέπει να υπάρχει η βέλτιστη αντίληψη και επεξεργασία όλων των ακουστικών συχνοτήτων. Εάν κάποιος δεν ακροάται σωστά, τότε δεν καταλαβαίνει τι τον ρωτούν, είναι σφιγμένος και ανταποκρίνεται με άκαμπτο τρόπο και ζητά  συχνά να από τους ανθρώπους  να επαναλάβουν. Έχει δυσκολίες με την ανάγνωση ή το τραγούδι και μιλά με τρόπο που μας κάνει να βαριόμαστε ή μας ‘’τρυπάει’’ τα αυτιά, με μία υπερβολικά δυνατή σε ένταση ή υψηλή σε συχνότητα  φωνή.

*Ακρόαση:η ενεργή και στοχευμένη προσοχή στα ηχητικά ακούσματα του περιβάλλοντος.

Forbrain

Αν ένας μαθητής ΔΕΝ ακροάται σωστά, τότε αγωνίζεται σκληρά να διεκπεραιώσει τις υποχρεώσεις του στο σχολείο,  αν και θα μπορούσε να είναι άριστος. Ο μαθητής που δεν ακροάται σωστά, πρέπει να πει κάτι δύο-τρεις φορές προτού γίνει αντιληπτός, έχει πολλές πιθανότητες να δυσκολεύεται στην ορθογραφία, την ανάγνωση ή στην εκμάθηση ξένης γλώσσας …

Η ακρόαση είναι η δυνατότητα του ατόμου να συντονίσει την ακοή του.  Κατ’ αναλογία, μπορούμε να πούμε ότι ακρόαση είναι “η ακουστική προσοχή”. Όταν αυτή η δυνατότητα διαταραχτεί, εμποδίζεται ή δεν αναπτύσσεται καλά, τότε δημιουργούνται προβλήματα στην επεξεργασία και διάκριση των ήχων, τον χωρικό εντοπισμό τους (spatialization errors), την ακουστική πλευρίωση (lateralization), καθώς και στην ικανότητα να απομονωθεί ένα ακουστικό μήνυμα, από τον περιβάλλοντα θόρυβο και να του αποδοθεί σημασία.

Είναι βέβαιο ότι, οι διαταραχές ακουστικής επεξεργασίας ασκούν μεγάλη επίδραση στη δυνατότητα μάθησης των παιδιών. Υπάρξουν επιπτώσεις, στη δυνατότητα ενός παιδιού να προσέξει τι λέει ο δάσκαλος, να θυμηθεί τι έχει ειπωθεί κατά την διάρκεια του μαθήματος στην τάξη, ή απλά να καταλάβει κάτι, σωστά. Ακόμη, η ικανότητα σωστής ακρόασης εμπλέκεται στη διαδικασία της ανάγνωσης και της κατανόησης ενός κειμένου, μιας και αυτό που δίδει το νόημα στα γράμματα ενός κειμένου είναι οι ακολουθία των ήχων τους.

Μέθοδος tomatis
 Ενέργεια

Η ενέργεια του εγκεφάλου εξαρτάται από την αισθητήρια υποκίνηση.  Το ανθρώπινο αυτί εξασφαλίζει την  διέγερση του εγκεφαλικού φλοιού. Για να ενεργοποιηθεί ο εγκέφαλος και το σώμα, πρέπει να υποκινηθεί και το ίδιο το αυτί, διαμέσου των ήχων, οι οποίοι είναι απαραίτητοι για την προσωπική ολοκλήρωσή μας. Έχει αποδειχθεί ότι οι ήχοι υψηλής συχνότητας είναι πολύ σημαντικοί: υποκινούν το νευρικό δίκτυο και ρυθμίζουν στη συνέχεια το γενικό επίπεδο δραστηριότητας του εγκεφάλου. Η αισθητηριακή υποκίνηση του αυτιού με ήχους υψηλής συχνότητας που προσφέρει η Μέθοδος Tomatis® έχει άμεση επίδραση στις διαδικασίες της προσοχής, της συγκέντρωσης, της μνήμης, στην γενικότερη διάθεση του ατόμου για ακρόαση* και  επομένως  και στην μάθηση.

Που εστιάζει η Μέθοδος Tomatis®

Ο καθηγητής Α. Tomatis προχώρησε πέραν των διαπιστώσεων. Ανέπτυξε μια μέθοδο που παρέχει ανακούφιση σε περιπτώσεις στρεβλώσεων της ικανότητας ακρόασης και καθιστά δυνατή την βελτιστοποίηση όλων των βασικών  ψυχοσωματικών λειτουργιών.

συντονισμένη ακρόασηΔύο μικροί μύες στο μέσο αυτί – της σφύρας και του αναβολέα- είναι οι  κύριοι υπεύθυνοι  για τη μεταφορά των ηχητικών κυμάτων στον εγκέφαλο. Τα ηχητικά κύματα διαπερνούν το αυτί και μέσω των νεύρων φτάνουν στον εγκέφαλο – όπου και υποβάλλονται σε επεξεργασία.

Η Μέθοδος Tomatis® εστιάζει, πρώτα απ’ όλα, στην εκγύμναση αυτών των δύο μικρών μυών στο αυτί. Με τη βοήθεια μιας ειδικής συσκευής, της «ηλεκτρονικής πύλης» και μιας ιδιαίτερα προετοιμασμένης μουσικής που μεταδίδεται με ειδικά ακουστικά, εξασφαλίζεται η βέλτιστη υποκίνηση (stimulation) των ακουστικών μυών και η εκγύμναση τους.

Σε επόμενα στάδια, ανάλογα με τα ιδιαίτερα προβλήματα που αντιμετωπίζει το άτομο και σε συμφωνία με τις πληροφορίες που μας προσφέρει η Ακουστική Δοκιμασία της Μεθόδου Tomatis® – T.L.T. Tomatis Listening Test – ακολουθείται ένα απολύτως εξατομικευμένο πρόγραμμα  “παθητικής” και “ενεργητικής” ακρόασης.

Ακρογιάλι – Στάση στην κίνηση – Yanni – Live At The Acropolis.Acroyali – Standing In Motion – Yanni – Live At The Acropolis.